آزمون چالشی مقدماتی — درس‌ های ۶–۱۰

[fusion_builder_container type=”flex” hundred_percent=”no” hundred_percent_height=”no” min_height_medium=”” min_height_small=”” min_height=”” hundred_percent_height_scroll=”no” align_content=”stretch” flex_align_items=”flex-start” flex_justify_content=”flex-start” flex_wrap_medium=”” flex_wrap_small=”” flex_wrap=”wrap” flex_column_spacing=”” hundred_percent_height_center_content=”yes” equal_height_columns=”no” container_tag=”div” menu_anchor=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” status=”published” publish_date=”” class=”” id=”” spacing_medium=”” margin_top_medium=”” margin_bottom_medium=”” spacing_small=”” margin_top_small=”” margin_bottom_small=”” margin_top=”” margin_bottom=”” padding_dimensions_medium=”” padding_top_medium=”” padding_right_medium=”” padding_bottom_medium=”” padding_left_medium=”” padding_dimensions_small=”” padding_top_small=”” padding_right_small=”” padding_bottom_small=”” padding_left_small=”” padding_top=”” padding_right=”” padding_bottom=”” padding_left=”” link_hover_color=”” link_color=”” border_sizes=”” border_sizes_top=”” border_sizes_right=”” border_sizes_bottom=”” border_sizes_left=”” border_color=”” border_style=”solid” border_radius_top_left=”” border_radius_top_right=”” border_radius_bottom_right=”” border_radius_bottom_left=”” box_shadow=”no” box_shadow_vertical=”” box_shadow_horizontal=”” box_shadow_blur=”0″ box_shadow_spread=”0″ box_shadow_color=”” box_shadow_style=”” z_index=”” overflow=”” background_color_medium=”” background_color_small=”” background_color=”” gradient_start_color=”” gradient_end_color=”” gradient_start_position=”0″ gradient_end_position=”100″ gradient_type=”linear” radial_direction=”center center” linear_angle=”180″ background_image_medium=”” background_image_small=”” background_image=”” skip_lazy_load=”” background_position_medium=”” background_position_small=”” background_position=”center center” background_repeat_medium=”” background_repeat_small=”” background_repeat=”no-repeat” background_size_medium=”” background_size_small=”” background_size=”” background_custom_size=”” background_custom_size_medium=”” background_custom_size_small=”” fade=”no” background_parallax=”none” enable_mobile=”no” parallax_speed=”0.3″ background_blend_mode_medium=”” background_blend_mode_small=”” background_blend_mode=”none” background_slider_images=”” background_slider_position=”” background_slider_skip_lazy_loading=”no” background_slider_loop=”yes” background_slider_pause_on_hover=”no” background_slider_slideshow_speed=”5000″ background_slider_animation=”fade” background_slider_direction=”up” background_slider_animation_speed=”800″ background_slider_blend_mode=”” video_mp4=”” video_webm=”” video_ogv=”” video_url=”” video_aspect_ratio=”16:9″ video_loop=”yes” video_mute=”yes” video_preview_image=”” pattern_bg=”none” pattern_custom_bg=”” pattern_bg_color=”” pattern_bg_style=”default” pattern_bg_opacity=”100″ pattern_bg_size=”” pattern_bg_blend_mode=”normal” mask_bg=”none” mask_custom_bg=”” mask_bg_color=”” mask_bg_accent_color=”” mask_bg_style=”default” mask_bg_opacity=”100″ mask_bg_transform=”left” mask_bg_blend_mode=”normal” render_logics=”” logics=”” absolute=”off” absolute_devices=”small,medium,large” sticky=”off” sticky_devices=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” sticky_background_color=”” sticky_height=”” sticky_offset=”” sticky_transition_offset=”0″ scroll_offset=”0″ animation_type=”” animation_direction=”left” animation_color=”” animation_speed=”0.3″ animation_delay=”0″ animation_offset=”” filter_hue=”0″ filter_saturation=”100″ filter_brightness=”100″ filter_contrast=”100″ filter_invert=”0″ filter_sepia=”0″ filter_opacity=”100″ filter_blur=”0″ filter_hue_hover=”0″ filter_saturation_hover=”100″ filter_brightness_hover=”100″ filter_contrast_hover=”100″ filter_invert_hover=”0″ filter_sepia_hover=”0″ filter_opacity_hover=”100″ filter_blur_hover=”0″][fusion_builder_row][fusion_builder_column type=”1_1″ layout=”1_1″ align_self=”auto” content_layout=”column” align_content=”flex-start” valign_content=”flex-start” content_wrap=”wrap” spacing=”” center_content=”no” column_tag=”div” link=”” target=”_self” link_description=”” min_height=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” sticky_display=”normal,sticky” class=”” id=”” type_medium=”” type_small=”” flex_grow_medium=”” flex_grow_small=”” flex_grow=”” flex_shrink_medium=”” flex_shrink_small=”” flex_shrink=”” order_medium=”0″ order_small=”0″ dimension_spacing_medium=”” dimension_spacing_small=”” dimension_spacing=”” dimension_margin_medium=”” dimension_margin_small=”” margin_top=”” margin_bottom=”” padding_medium=”” padding_small=”” padding_top=”” padding_right=”” padding_bottom=”” padding_left=”” hover_type=”none” border_sizes=”” border_color_hover=”” border_color=”” border_style=”solid” border_radius=”” box_shadow=”no” dimension_box_shadow=”” box_shadow_blur=”0″ box_shadow_spread=”0″ box_shadow_color=”” box_shadow_style=”” z_index_hover=”” z_index=”” overflow=”” background_type=”single” background_color_medium=”” background_color_small=”” background_color_medium_hover=”” background_color_small_hover=”” background_color_hover=”” background_color=”” gradient_start_color=”” gradient_end_color=”” gradient_start_position=”0″ gradient_end_position=”100″ gradient_type=”linear” radial_direction=”center center” linear_angle=”180″ background_image_medium=”” background_image_small=”” background_image=”” background_image_id_medium=”” background_image_id_small=”” background_image_id=”” lazy_load=”none” skip_lazy_load=”” background_position_medium=”” background_position_small=”” background_position=”left top” background_repeat_medium=”” background_repeat_small=”” background_repeat=”no-repeat” background_size_medium=”” background_size_small=”” background_size=”” background_custom_size=”” background_custom_size_medium=”” background_custom_size_small=”” background_blend_mode_medium=”” background_blend_mode_small=”” background_blend_mode=”none” background_slider_images=”” background_slider_position=”” background_slider_skip_lazy_loading=”no” background_slider_loop=”yes” background_slider_pause_on_hover=”no” background_slider_slideshow_speed=”5000″ background_slider_animation=”fade” background_slider_direction=”up” background_slider_animation_speed=”800″ background_slider_blend_mode=”” render_logics=”” sticky=”off” sticky_devices=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” sticky_offset=”” absolute=”off” absolute_props=”” filter_type=”regular” filter_hover_element=”self” filter_hue=”0″ filter_saturation=”100″ filter_brightness=”100″ filter_contrast=”100″ filter_invert=”0″ filter_sepia=”0″ filter_opacity=”100″ filter_blur=”0″ filter_hue_hover=”0″ filter_saturation_hover=”100″ filter_brightness_hover=”100″ filter_contrast_hover=”100″ filter_invert_hover=”0″ filter_sepia_hover=”0″ filter_opacity_hover=”100″ filter_blur_hover=”0″ transform_type=”regular” transform_hover_element=”self” transform_scale_x=”1″ transform_scale_y=”1″ transform_translate_x=”0″ transform_translate_y=”0″ transform_rotate=”0″ transform_skew_x=”0″ transform_skew_y=”0″ transform_scale_x_hover=”1″ transform_scale_y_hover=”1″ transform_translate_x_hover=”0″ transform_translate_y_hover=”0″ transform_rotate_hover=”0″ transform_skew_x_hover=”0″ transform_skew_y_hover=”0″ transform_origin=”” transition_duration=”300″ transition_easing=”ease” transition_custom_easing=”” motion_effects=”” scroll_motion_devices=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” animation_type=”” animation_direction=”left” animation_color=”” animation_speed=”0.3″ animation_delay=”0″ animation_offset=”” last=”true” border_position=”all” first=”true”][fusion_tabs design=”classic” layout=”horizontal” justified=”yes” alignment=”start” sticky_tabs=”no” sticky_tabs_offset=”” icon=”” icon_position=”” icon_size=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” margin_top_medium=”” margin_right_medium=”” margin_bottom_medium=”” margin_left_medium=”” margin_top_small=”” margin_right_small=”” margin_bottom_small=”” margin_left_small=”” margin_top=”” margin_right=”” margin_bottom=”” margin_left=”” title_tag=”h4″ fusion_font_family_title_font=”” fusion_font_variant_title_font=”” title_font_size=”” title_line_height=”” title_letter_spacing=”” title_text_transform=”” title_padding_top_medium=”” title_padding_right_medium=”” title_padding_bottom_medium=”” title_padding_left_medium=”” title_padding_top_small=”” title_padding_right_small=”” title_padding_bottom_small=”” title_padding_left_small=”” title_padding_top=”” title_padding_right=”” title_padding_bottom=”” title_padding_left=”” content_padding_top_medium=”” content_padding_right_medium=”” content_padding_bottom_medium=”” content_padding_left_medium=”” content_padding_top_small=”” content_padding_right_small=”” content_padding_bottom_small=”” content_padding_left_small=”” content_padding_top=”” content_padding_right=”” content_padding_bottom=”” content_padding_left=”” title_border_radius_top_left=”” title_border_radius_top_right=”” title_border_radius_bottom_right=”” title_border_radius_bottom_left=”” active_border_color=”” hue=”” saturation=”” lightness=”” alpha=”” bordercolor=”” backgroundcolor=”” inactivecolor=”” title_active_text_color=”” title_text_color=”” icon_active_color=”” icon_color=”” mobile_mode=”” mobile_sticky_tabs=”” parent_dynamic_content=””][fusion_tab title=”سوال ۱″ icon=”” icon_active_color=”” hue=”” saturation=”” lightness=”” alpha=”” icon_color=”” awb-switch-editor-focus=””]

دو شرکت «الف» و «ب» را در نظر بگیر: ارزش بازار الف = بسیار بزرگ | ارزش بازار ب = کوچک
اما حجم معاملات روزانه شرکت ب بیشتر از الف است. به نظر تو چرا چنین حالتی ممکن است؟ چه تحلیلی ارائه می ‌دهی؟

پاسخ سوال ۱:
چند عامل می‌ تواند باعث شود سهم با ارزش بازار کوچک حجم معاملات روزانهٔ بیشتری داشته باشد: «نقدشوندگی آزاد (free float)»، «تمرکز معامله‌گران خرد»، «رویداد خبری یا شایعه»، «فعالیت بازارگردان/حقوقی»، «نوسان قیمتی بیشتر» و «محدودیت‌های سرمایه‌گذاری مؤسسات روی بزرگ‌ها». به‌عبارت دیگر، اندازهٔ بازار ≠ نقدشوندگی روزانه؛ ترکیب ساختار مالکیت، انگیزهٔ معامله‌گران و اخبار است که حجم معاملاتی را شکل می‌ دهد.

دلایل دقیق (هر دلیل + توضیح عملی)

• تفاوت در Free-Float (سهام شناور آزاد)

  • ممکن است سهم الف حجم بازار بزرگ‌ تر داشته باشد ولی بخش اعظم سهام آن نزد سهامداران راهبردی، شرکت مادر یا صندوق‌ ها قفل باشد. در نتیجه فقط درصد کمی از سهام قابل معامله است.

  • سهم ب ممکن است ارزش بازار کوچکتر ولی شناور آزاد بزرگی نسبت به بازارش داشته باشد؛ بنابراین هر معاملهٔ نسبتا کوچک، حجم بالایی در تابلوی معاملات نشان می‌ دهد.

  • عملی: برای ارزیابی نقدشوندگی، همیشه «حجم معاملات نسبت به شناور» (Turnover / Free-Float) را محاسبه کنید، نه فقط حجم مطلق.

• فعالیت معامله‌گران خرد و سفته‌بازی

  • سهم‌های کوچک‌ تر اغلب جذاب برای معامله‌گران کوتاه‌ مدت و نوسان‌گیران هستند؛ اخبار کوتاه‌ مدتی، شایعه، یا تحلیل تکنیکال می‌ تواند موجی از خرید/فروش روانه کند که حجم را بالا می‌ برد.

  • سهم‌های بزرگ‌ تر معمولاً مالکیت نهادی بیشتری دارند و رفتار معامله‌گری‌شان آهسته‌ تر و با نوسان کمتر است.

• اخبار، شایعات یا محرک‌های کوتاه‌ مدت (کاتالیزور)

  • اگر خبر مثبتی دربارهٔ شرکت ب (قرارداد، شایعهٔ ادغام، گزارش قوی فصلی) منتشر شود، حجم معاملات ب یک‌ باره بالا می‌ رود حتی اگر ارزش بازار هنوز کوچک باشد.

  • عملی: بررسی جریان خبری برای توضیح جهش حجم ضروری است.

• نقدشوندگی مصنوعی یا فعالیت بازارگردان/حقوقی

  • گاهی بازارگردان یا حقوقی‌ ها برای فراهم کردن نقدشوندگی یا جهت‌ دهی قیمتی و توازن سفارش‌ها وارد می‌ شوند .این کار حجم بالایی تولید می‌ کند بی‌ آنکه سهم بازار بزرگ شده باشد.

  • هشدار: حجم بالا که ناشی از خریدهای صفیِ حقوقی باشد باید با احتیاط بررسی شود.

• محدودیت‌ها و سیاست سرمایه‌گذاریِ مؤسسات

  • مؤسسات بزرگ ممکن است از خرید نمادهای خیلی کوچک به‌ خاطر محدودیت‌های ریسک یا سیاست سرمایه‌گذاری خودداری کنند؛ نتیجه این‌ که سهم‌ های بزرگ با مالکیت نهادی سنگین حجم کمتری توسط معامله‌گران خرد تجربه می‌ کنند.

  • در مقابل، سهم‌های کوچک‌ تر ممکن است محل نقدینگی و معاملات روزانه باشند.

• فعالیت بازار ثانویه و معاملات بلوکی

  • شرکت الف ممکن است معامله‌گر بلوکی زیادی داشته باشد که در سامانهٔ دیگری ثبت می‌ شود یا با قیمت‌های خارج از تابلو صورت می‌ گیرد و در آمار تابلو به‌ صورت کمتر نشان داده شود. یا بالعکس سهم ب تماماً معاملات خرد و تکی دارد که در تابلو حجم‌سنجی می‌ شود.

• نوسان‌پذیری (Volatility) بیشتر برای سهم‌های کوچک

  • سهم‌های کوچک معمولاً اسپرد قیمتی و نوسان بیشتری دارند. همین موضوع باعث جذب نوسانگیرها و افزایش حجم روزانه می‌ شود.

تحلیل عملی و توصیه برای تصمیم‌گیرنده (مدیر پرتفو یا سرمایه‌گذار)

• اندازه‌ گیری نقدشوندگی واقعی: حجم روزانه را بر شناور آزاد تقسیم کنید تا نسبت گردش (turnover ratio) به‌دست آید. مثال: اگر حجم روزانه ۱,۰۰۰,۰۰۰ سهم و شناور ۲,۰۰۰,۰۰۰ سهم است، turnover = 50% که بسیار بالا محسوب می‌ شود.

• بررسی منبع حجم: آیا حجم ناشی از حقوقی/بازارگردان است یا موجی از معامله‌گران خرد؟ (با نگاه به تغییرات مالکیتی، معاملات بزرگ، و اطلاعیه‌ها)

• ریسک اسلیپیج و اجرای سفارش: در سهم الف (بزرگ اما کم‌حجم) فروش یا خرید بزرگ ممکن است اسلیپیج ایجاد کند؛ در سهم ب (پُرخوان) سفارش‌ های حجم بالا ممکن است با قیمت بهتر اجرا شوند اما نوسان و ریسک برگشت سریع وجود دارد.

• تصمیم ترکیبی: اگر هدف شما سرمایه‌گذاری بلندمدت روی بنیاد است، اندازهٔ بازار و بنیادی شرکت مهم‌تر است؛ اگر هدف نوسان‌گیری یا مدیریت نقدینگی است، حجم روزانه و نسبت به شناور مهمتر است.

[/fusion_tab][fusion_tab title=”سوال ۲″ icon=”” icon_active_color=”” hue=”” saturation=”” lightness=”” alpha=”” icon_color=”” awb-switch-editor-focus=””]

آیا ممکن است یک سهم از نظر قیمتی زیان بدهد اما بازده کل آن مثبت باشد؟ یک مثال عددی واقعی‌ نما بزن و تحلیل کن.

پاسخ سوال ۲:

بله؛ «بازده کل» (Total Return) شامل سود (یا زیان) قیمت + سود نقدی (dividends) است. اگر افت قیمت کوتاه‌ مدت با پرداخت‌ های نقدی کافی جبران شود، قیمتِ خالص ممکن است منفی باشد اما بازدهٔ کل مثبت.

TotalReturn = (قیمت پایان دوره – قیمت خرید + سود نقدی) / قیمت خرید

مثال عددی

فرض کنیم:

• قیمت خرید $\mathrm{۱۰},\mathrm{۰۰۰}$ تومان

• قیمت پایان دوره $\mathrm{۸},\mathrm{۰۰۰}$ تومان (افت ۲۰%)

• سود نقدی دریافتی در طول دوره $\mathrm{۳},\mathrm{۰۰۰}$ تومان (مجموع سود نقدی)

حال محاسبه:

• تغییر قیمت = $\mathrm{۸},\mathrm{۰۰۰}-\mathrm{۱۰},\mathrm{۰۰۰}=-\mathrm{۲},\mathrm{۰۰۰}$ تومان

• اضافه کردن سود نقدی: −۲,۰۰۰+۳,۰۰۰=۱,۰۰۰ تومان

• تقسیم بر قیمت اولیه: ۱,۰۰۰/۱۰,۰۰۰=۰.۱۰=۱۰%

بنابراین:

TotalReturn=+10%​

— یعنی هرچند قیمت سهام −۲۰% شده، سرمایه‌گذار به‌ خاطر دریافت سود نقدی ۳,۰۰۰ تومان، در کل ۱۰٪ سود داشته است.

تفسیر و نکات مهم

• این حالت برای شرکت‌ هایی که سود نقدی بالا یا پرداخت‌ های بازگشتی سرمایه (مثل تقسیم سود بالا، بازخرید سهام، توزیع مازاد نقدی) دارند، شایع‌ تر است.

• اگر سود نقدی پرداختی پایدار و ناشی از جریان نقدی عملیاتی شرکت باشد، بازدهٔ کل مثبت نشان‌ دهندهٔ کارآیی تقسیم سود است. اما اگر پرداخت‌ ها از محل منابع یک‌ باره یا فروش دارایی بوده باشد، باید با احتیاط برخورد کرد.

[/fusion_tab][fusion_tab title=”سوال ۳” icon=”” icon_active_color=”” hue=”” saturation=”” lightness=”” alpha=”” icon_color=”” awb-switch-editor-focus=””]

چرا برخی شرکت‌ ها بارها افزایش سرمایه از تجدید ارزیابی دارایی‌ ها می‌ دهند اما وضع بنیادی آنها بهتر نمی‌ شود؟

پاسخ سوال ۳:

توضیح مفهومی

«تجدید ارزیابی دارایی‌ ها» یک برگشت حسابداری است که باعث افزایش بهای تاریخی دارایی‌ ها و در نتیجه افزایش حساب سرمایه و حقوق صاحبان سهام می‌ شود؛ اما این عمل پولِ نقد تولید نمی‌ کند و لزوماً جریان‌ های عملیاتی، سودآوری یا مدل کسب‌ و کار شرکت را بهبود نمی‌ بخشد.

دلایل و تحلیل عمیق (با نکات کاربردی)

• افزایش حسابیِ حقوق صاحبان سهام ≠ افزایش پول / نقدینگی

  • تجدید ارزیابی باعث می‌ شود ارزش دفتری دارایی‌ ها (مثلاً زمین، ساختمان) بالا رود و در ترازنامه حقوق صاحبان سهام رشد کند. ولی هیچ وجه نقدی وارد شرکت نمی‌ شود؛ بنابراین توان عملیاتی، سرمایه در گردش و نقدینگی تغییر نمی‌ کند.

• بهبود شاخص‌ های حسابداری اما نه عملیات

  • نسبت‌ هایی مثل «نسبت حقوق صاحبان سهام به بدهی» یا «ارزش دفتری به بازار» ممکن است به ظاهر بهتر شوند، اما شاخص‌ های عملیاتی مثل حاشیه سود، رشد فروش، جریان نقدی آزاد (FCF) و نرخ بازگشت سرمایه (ROIC) بدون تغییر می‌ مانند. سرمایه‌گذاران باید روی این شاخص‌ های عملیاتی تمرکز کنند.

• افزایش سرمایه با هدف پوشش زیان یا تقسیم سهام (capitalization) بدون خلق ارزش

  • برخی شرکت‌ ها تجدید ارزیابی را ابزار قانونی قرار می‌ دهند تا بعداً افزایش سرمایه دهند (مثلاً از محل مازاد ارزیابی) و تعداد سهام را افزایش دهند. این می‌ تواند EPS را رقیق کند یا صرفاً کفگیر حسابداری را جابه‌جا کند بدون بهبود عملکرد.

• آسیب سیگنالینگ و پنهان‌سازی ضعف مدیریتی

  • تکرار افزایش سرمایه از محل تجدید ارزیابی ممکن است پوششی برای ضعف‌ های مدیریتی باشد: مدیران به‌جای اصلاح عملیات، از ابزارهای حسابداری استفاده می‌ کنند تا نسبت‌ ها را زیباتر جلوه دهند. این یک پرچم قرمز (red flag) است.

• ریسک برگشت‌پذیری یا معکوس‌سازی (impairment risk)

  • ممکن است در آینده قیمت دارایی‌ ها کاهش یابد یا شرکت نتواند ارزش جدید را توجیه کند؛ در این صورت باید معکوس‌ سازی (impairment) ثبت شود که به‌ صورت ضرر یکباره در صورت سود و زیان ظاهر می‌ شود.

• گردشگری مالکیت و تقسیم سود نامتناسب

  • گاهی افزایش سرمایهٔ مکرر باعث تغییر نسبی سهامداران و جابه‌جایی کنترل می‌ شود؛ این ممکن است به تخصیص منابع ناکارآمد منجر گردد.

چگونه تحلیلگر باید برخورد کند؟ (راهنمای عملی)

• جدا کردن سود عملیاتی از سودهای غیر عملیاتی: در تحلیل، سودهای ناشی از تجدید ارزیابی را از سود عملیاتی جدا کنید؛ برای ارزش‌گذاری از جریان نقدی آزاد (FCF) یا سود عادی/تکرارشونده (normalized earnings) استفاده کنید.

• بررسی جریان نقدی: آیا شرکت پس از تجدید ارزیابی، جریان نقدی عملیاتی مثبت و رو به رشد دارد؟ اگر نه، تجدید ارزیابی فقط «زیباسازی» ترازنامه است.

• نمودارهای تاریخی ROE / ROIC و حاشیه‌ها: اگر ROE بالا رفته اما از محل افزایش دارایی‌ های ارزیابی‌شده نه از بهبود عملیات، باید مشکوک شد.

• سوال از مدیریت و گزارش شفاف: علت تجدید ارزیابی، روش ارزیابی، ارزیاب مستقل و برنامهٔ استفاده از حقوق صاحبان سهام باید شفاف شود.

• توجه به تأثیر بر EPS و ساختار سهام: افزایش سرمایه ممکن است EPS را رقیق کند؛ بررسی کنید که آیا هدف واقعی بهبود سرمایه در گردش یا سرمایه‌گذاری مولد بوده است یا صرفاً افزایش چاپ دفتری.

[/fusion_tab][fusion_tab title=”سوال ۴″ icon=”” icon_active_color=”” hue=”” saturation=”” lightness=”” alpha=”” icon_color=”” awb-switch-editor-focus=””]

اگر ۲۰٪ از سرمایه‌ ات را در سهمی بگذاری و سهم ۵۰٪ سقوط کند، سرمایه کل تو چند درصد کاهش پیدا می‌ کند؟

پاسخ سوال ۴:

فرض کلی:

• سرمایهٔ کل اولیه = مثلاً ۱۰۰ واحد یا ۱۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان

• درصد سرمایه‌گذاری در آن سهم = $۲۰\%\; یا\mathrm{۰.۲۰}$

• درصد افت سهم = $۵۰\%\; یا\mathrm{۰.۵۰}$

درصد کاهش پرتفو​ = درصد سرمایه‌گذاری در آن سهم × درصد افت سهم

محاسبهٔ دقیق (گام‌به‌گام، مثال عددی)

کل سرمایه $\mathrm{۱۰۰}$ واحد (برای ساده‌گی؛ می‌ توانیم تومان هم استفاده کنیم).

• مبلغ سرمایه‌گذاری‌شده در سهم  $\mathrm{۰.۲۰}\times \mathrm{۱۰۰}=\mathrm{۲۰}$ واحد.

• افت ۵۰٪ روی آن سهم : مقدار باقیمانده در آن سهم = ۲۰×(۱−۰.۵۰)=۲۰×۰.۵۰=۱۰ واحد.

• سایر دارایی‌ ها = $-\mathrm{۲۰}=\mathrm{۸۰}$ واحد (ثابت فرض می‌ کنیم).

• ارزش جدید پرتفو = ۸۰+۱۰=۹۰ واحد.

• کاهش کل نسبت به اولیه = ۱۰۰−۹۰ = ۱۰ واحد → یعنی ۱۰/۱۰۰=۰.۱۰=۱۰%

نتیجه: پرتفو شما ۱۰٪ کاهش می‌یابد.

پس فرمول نهایی:
کاهش کل = درصد سرمایه‌گذاری × درصد افت
کاهش کل = ۲۰% × ۵۰% = ۱۰%

نکات تکمیلی مفید:

• برای بازیابی: اگر پرتفو ۱۰٪ افت کند، برای بازگشت به سطح اولیه نیاز به رشد ۱۱.۱۱% در کل پرتفو دارید.

• اگر فقط همان سهم بخواهد جبران کند: سهمی که از ۲۰ به ۱۰ واحد رسیده باید دوباره به ۲۰ واحد برسد. یعنی نیاز به افزایش ۱۰۰٪ دارد (دو برابر شدن) صرفاً برای جبران این بخش و بازگشت کل پرتفو به مقدار اول.

• پیام مدیریت ریسک: این مثال گویاست: توزیع بهینهٔ وزن‌ ها و تعیین حد زیان و تنوع می‌ تواند از ضربهٔ ناگهانی جلوگیری کند.

[/fusion_tab][/fusion_tabs][/fusion_builder_column][/fusion_builder_row][/fusion_builder_container]