📘 کلاس بورس شبانه – درس ۷ – ۲۵ آبان ۱۴۰۴
🎓 عنوان: سود، زیان و بازده سرمایهگذاری
به نام خدایی که به انسان توان محاسبه، انتخاب و تصمیم گیری هوشمندانه می دهد.
در بورس برخی تازهکار ها فقط به *قیمت سهم* نگاه می کنند و فکر می کنند اگر قیمت بالا نرود یعنی سودی نکردهاند.
اما حقیقت بورس بسیار عمیق تر است.
یک سهم می تواند:
– رشد نکند ولی سود کلان نقدی بدهد
– یا رشد شارپ داشته باشد ولی هیچ سود نقدی ندهد
– یا هر دو را با هم داشته باشد.
پس برای سنجش یک سرمایهگذاری، تنها معیار قیمت سهم نیست. معیار اصلی بازده کل (Total Return) است.
بخش اول: سود در بورس چگونه ایجاد میشود؟
در بورس دقیقاً دو نوع سود اصلی وجود دارد:
۱) سود نقدی (DPS – Dividend Per Share)
این سود توسط شرکت، معمولاً سالی یک بار، به سهامداران پرداخت میشود.
سود نقدی یعنی چه؟
اگر شرکت سود بسازد، قسمتی از آن را میان سهامداران تقسیم می کند.
هرچه شرکت سودآورتر باشد، DPS بیشتری پرداخت می کند.
ویژگیهای سود نقدی:
✔️ نقدی است، وارد حساب کارگزاری می شود
✔️ ریسک رشد قیمت سهم را ندارد
✔️ مناسب سرمایهگذاری بلند مدت
مثال ساده:
اگر سهمی ۱۰۰۰ تومان باشد و شرکت ۱۵۰ تومان سود نقدی بدهد،
یعنی فقط از سود نقدی ۱۵٪ بازدهی قطعی گرفته ای.
۲) سود سرمایه ای (Capital Gain)
به اختلاف قیمت خرید و قیمت فروش گفته میشود.
مثال:
خرید ۱۰۰۰ تومان
فروش ۱۵۰۰ تومان
سود سرمایهای = ۵۰۰ تومان (۵۰٪)
نکته:
این سود قطعی نیست. ممکن است سهم افت کند و زیان بدهد.
بخش دوم: زیان در بورس
زیان زمانی رخ میدهد که:
قیمت فعلی کمتر از قیمت خرید باشد.
به این حالت زیان سرمایه ای می گویند.
مثال:
اگر سهمی را ۱۰۰۰ تومان بخری و قیمتش شود ۸۰۰ تومان، ۲۰٪ زیان داری.
بخش سوم: بازده کل (Total Return)
بازده کل یعنی:
مجموع سود نقدی + مجموع سود یا زیان قیمت سهم
فرمول دقیق:
(سود نقدی + تغییر قیمت سهم) / قیمت خرید ضربدر ۱۰۰
این فرمول نگاه حرفهای هاست، نه تازهکار ها.
مثال عددی
فرض کن سهمی را ۱۰۰۰ تومان خریدی.
✔️ سود نقدی = ۱۰۰ تومان
✔️ قیمت فروش = ۱۲۰۰ تومان
(یعنی ۲۰۰ تومان سود سرمایهای)
فرمول:
(۱۰۰ + ۲۰۰) / ۱۰۰۰ = ۰.۳۰ = ۳۰%
پس بازده کل = ۳۰٪
نکات مهم که فقط معاملهگران با تجربه می دانند
🔹 نکته ۱:
اگر سهمی رشد نکند ولی سود نقدی بدهد، بازده تو **مثبت است، نه صفر.
🔹 نکته ۲:
یک شرکت می تواند قیمت سهم پایینی داشته باشد، اما سود نقدی فوق العاده بدهد (مثل برخی پتروشیمی ها و سرمایه گذاری ها).
🔹 نکته ۳:
سود نقدی ریسکش صفر هست (تا زمانی که شرکت آن را تصویب کند).
اما سود سرمایه ای همیشه ریسک دارد.
بخش چهارم: اشتباه رایج تازه واردان
خیلی ها فقط می پرسند:
❌ «سهم چقدر رشد می کنه؟»
در حالی که باید بپرسند:
✔️ «بازده کل چقدر است؟»
✔️ «هم سود نقدی دارد، هم رشد قیمت؟ یا فقط یکی؟»
معامله گر حرفه ای همیشه نگاهش ترکیبی است.
—
یادداشت امشب:
«در بورس، رشد نکردن سهم مساوی با صفر بودن بازده نیست. سود نقدی خودش یک بازده مستقل و مهم است.»
❓ سؤال:
سهامی را در نظر بگیر که:
قیمت خرید: ۳۰۰ تومان
سود نقدی (DPS): ۴۰ تومان
قیمت پایان سال: ۲۷۰ تومان
آیا این سرمایهگذاری زیان ده بوده یا سود ده؟ چرا؟